Qarabağda ekoloji terror: Zabux, Şəlvə çayları quruyub, Həkəri, Tərtər, Levçay TƏHLÜKƏDƏ


Qarabağda Həkəri, Zabux, Levçay və Tərtər çayları qurumaq təhlükəsi ilə üz-üzə qalıblar.

Kalbajar.com Modern.az-a istinadən xəbər verir ki, 2007-2008-ci illərdə Qarabağdakı qondarma rejim rəhbərliyi energetik müstəillik adı ilə çaylarda kiçik Su Elektrik Stansiyalarının inşasına başlasa da, zamanla bu tikintinin miqyası geniş miqyası aldı.


Çayların ekosistemini pozmadan belə stansiyaların tikintisi mümkün olsa da, tikinti normalarının pozulması və tikililər SES-dən su istifadəsini 100%-ə çatdırıb. Nəticədə, Qarabağda 160 kilometr çay suyu borularla axır və Həkəri, Zabux, Levçayın yataqlarının əsaslı sürətdə qurumasına, Tərtər çayında isə bu problemin yenicə başlmasına səbəb olub.

Çaylarda sululuq səviyyəsinin kəskin aşağı düşməni içməli su və suvarma işlərinin aparılmasına öz mənfi təsirini göstərdi.  

📷

Nəticədə bölgədə yaşayan ermənilər belə #Qarabağ çaylarının amansız istimsarına qarşı çıxdılar. Kəlbəcərdə yaşayan Aleksandr Kananyanın #Tərtər çayında Su Elektrik Stansiyasının tikintisinə qarşı etirazından sonra, aksiyaya #Xankəndi sakini Mqer Poqosyan da qoşuldu. Digər tərəfdən, Kəlbəcərdə məskunlaşdırılmış erməni məktəbliləri də etiraz aksiyalarına başladılar.

Ekoloq David Yeqiazaryan ekoloji vəziyyətin çox təhlükəli həddə çatdığını deyib.

“Əvvəl Kəlbəcərdə 3-4 SES var idi və ekologiyaya ziyanı elə də hiss olunmurdu. Lakin sonradan tikintinin miqyası genişlənməyə başladı və bölgədə ekoloji vəziyyət kəskinləşdi. İndi Tərtər çayının əksər qolları borular və turbinlərlə hərəkət edir. Bundan başqa, SEA-lər ekoloji standartlardan kənar inşa olunub”.

Yegiazaryan əhalinin suya tələbatını ödəyə bilməməsindən də gileylənib.

“Bu çaydan suvarma işlərində, bəzi kəndlərdə isə içməli su kimi istifadə edirlər. Amma SES-dan biri Kəlbəcərə içməli suyun verildiyi hissədə inşa olunub. Yayda çayın səviyyəsi düşsə də, indi tikinti işlərinə görə adi vaxtda da suyun səviyyəsi azalır. Su problemi insanların burada yaşamaq istəyinə mane olur”.

📷

Lusine Karapetyan 20 ildən çoxdur ki, #Kəlbəcərdə yaşayır. O da Tərtər çayından vəziyyətin son illər acınacaqlı duruma düşdüyünü deyir.

“Son vaxtlar Tərtər çayı ilə bağlı vəziyyət pisləşib. Su təmiz deyil, çirkil olur, bəzən isə ümumiyyətlə gəlmir”.

1994-cü ildən işğal altındakı torpaqlara məskunlaşan Vaaqn Movsisyan isə #Tərtər çayının vaxtı ilə bolsulu və balıqla zəngin olmasını xatırlayıb.

“Tərtər çayı SES tikintisinə qədər bolsulu, balıqla zəngin idi. #Meşələr də isə heyvanlar dolu idi. Amma indi nə balıq var, nə də heyvanlar qalıb”.

Aclıq aksiyası keçirən Aleksandr Kananyan isə Qarabağın qurumuş çaylarını sadalayıb və #Tərtər çayını eyni aqibətin gözlədiyini əlavə edib.

“Qarabağın şimalında 2 əsas çaydan #Zabux  və #Şəlvə çayıları tam quruyub. Yaxınlarda #Həkəri çayının mənbəyinə yaxın ərazidə də SES tikintisi başlayıb. #Kəlbəcər#Laçın rayonlarında əhalini sıx məskunlaşdırmaq üçün su mənbələrinin amansız istismarına son qoyulmalıdır”.


#Modern.az

5 views

BİZ XOCALINI
UNUTMADIQ!
25-26 FEVRAL
1992

  • 613 nəfər qətlə yetirilib, o cümlədən:

    • 63 uşaq;

    • 106 qadın;

    • 70 yaşlı.

    • 8 ailə tamamilə məhv edilib;

    • 25 uşaq hər iki valideynini itirib;

    • 130 uşaq bir valideynini itirib;

  • 487 yaralı;

  • 1275 girov;

  • 150 itkin düşüb.

BİZ AĞDABANI
UNUTMADIQ!
8 APREL
1992

  • 130 ev yandırılmış, o cümlədən:

    • 779 nəfər qeyri-insani işkəncələr verilmiş;

    • 67 nəfər qətlə yetirilmiş;

    • 8 nəfər 90-100 yaşlı qoca;

    • 2 nəfər azyaşlı uşaq;

    • 7 nəfər qadın diri-diri odda yandırılmış;

    • 2 nəfər itkin düşmüş;

    • 12 nəfərə ağır bədən xəsarəti yetirilmişdir

BİZ BAŞLIBELI 
UNUTMADIQ!
18 APREL
1993

  • 18 gün gizli yaşaya bilmişlər, o cümlədən:

    • 27 qətlə yetirilmiş;

    • 19 nəfə girov götürülmüş;

    • Sağ qalan 30 nəfər isə sığınacaq yerləri kimi kahaları seçiblər

    • Onlar 113 gündən sonra – iyulun 17-də sığınacağı tərk edərək yalnız gecələr hərəkət etməklə gizli dağ yolları vasitəsilə Ermənistan ordusunun mühasirəsindən çıxa biliblər.

            Copyright  © 2020        |       www.kalbajar.com        |      Əlaqə :(+994 55) 585-55-58     |     Email : kalbajar93@hotmail.com        |      Development by Rashad Abdullayev